Bu sayfanın amacı;

---

Kurdi

Qazîı Mıhrmmed (Qazî Mihemed), di sala 1893’an de li Mahabadê (Îran) ji malbatek nasdar a kurdî hat dinyayê. Zaroktiya xwe di nav perwerdeya dînî de derbas kir û di nav civakê de bi zanîn û rêz hat nasîn. 

Piştî demekê, ew bû qazî û di Mahabadê de kar kir. Di sala 1945’an de beşdarî tevgera neteweyî ya kurdan bû û di demeke kurt de bû yek ji serokên wê. 

Di 22’ê rêbendan 1946’an de, li meydanê Çarçıra, bi dengê gelê xwe, Komara Mahabadê ragihand û bû serokê wê. Lê ev komar demek kurt jiya.

Dema hêzên Îranê vegeriyan, komar hilweşiya. Di 31’ê adar 1947’an de, Qazî Mihemed li heman meydanê ku komar ragihandibû, hate darvekirin.

Ew di bîra gelê xwe de wekî dengê azadî û serokekî ku jiyana xwe ji bo welatê xwe daye, maye.

Türkçe

Qazî Muhammed, 1893 yılında İran’ın Mahabad kentinde, tanınmış bir Kürt ailesinde dünyaya geldi. Küçük yaşlardan itibaren dini eğitim aldı ve zamanla bölgede saygın bir kadı (yargıç) olarak tanındı. 

1940’lı yıllarda Kürt siyasi hareketine katıldı ve kısa sürede öne çıkan bir lider haline geldi. 22 Ocak 1946’da Mahabad’da Kürtlerin ilk modern devlet girişimlerinden biri olan Mahabad Cumhuriyeti’ni ilan ederek cumhurbaşkanı oldu. 

Ancak bu devlet uzun ömürlü olmadı. İran ordusunun müdahalesiyle cumhuriyet yıkıldı. Kadı Muhammed, 31 Mart 1947’de Mahabad’da, cumhuriyeti ilan ettiği meydanda idam edildi.

O, ardında kısa bir devlet değil; özgürlük arayışının sembolü olan bir miras bıraktı.

English

Qazî Muhammed was born in 1893 in the city of Mahabad, Iran, into a prominent Kurdish family. He received religious education from a young age and, over time, became recognized as a respected qadi (judge) in the region.

In the 1940s, he joined the Kurdish political movement and rapidly emerged as a prominent leader. On January 22, 1946, he declared the Republic of Mahabad in Mahabad—one of the first modern state initiatives of the Kurds—and became its president.

However, this state was short-lived. The republic collapsed following the intervention of the Iranian army. Qazî Muhammed was executed on March 31, 1947, in Mahabad, in the very square where he had proclaimed the republic.

He left behind not merely a short-lived state, but a legacy that stands as a symbol of the quest for freedom.

T.Ü.A.B 50*70

KurdÎ

Cigerxwîn (navê wî rastîn Şêxmûs Hesen e) di sala 1903’an de li Herêma Mêrdînê (niha Batman) hatiye dinyayê. Di sala 1914’an de bi malbata xwe re çû Sûriyeyê.

Di ciwaniyê de çobanî û xebatên dijwar kir, paşê li medreseyê xwend. Ew ji sala 1920’an ve dest bi nivîsandina helbestan kir.

Cigerxwîn helbestvanek girîng a edebiyata kurdî ye. Di helbestên xwe de jiyana gelê kurd, êş û hêvî nîşan da. Di jiyana xwe de çend caran hate girtin û sirgûn kirin.

Di dawiyê de li Swêdê jiya û di sala 1984’an de li wir çú ser dilovaniya xwe

Türkçe

Cigerxwîn, asıl adıyla Şêxmûs Hesen, 1903 yılında Mardin/Batman bölgesinde doğdu. 1914 yılında ailesiyle birlikte Suriye’ye göç etti.

Gençliğinde çobanlık ve işçilik yaptı, daha sonra medrese eğitimi aldı. 1920’li yıllardan itibaren şiir yazmaya başladı.

Kürt edebiyatının en önemli şairlerinden biri olan Cigerxwîn, eserlerinde Kürt halkının yaşamını, acılarını ve umutlarını anlattı. Hayatı boyunca çeşitli siyasi nedenlerle tutuklandı ve sürgün edildi.

Son yıllarını İsveç’te geçirdi ve 1984 yılında orada hayatını kaybetti.

English

 Cigerxwîn, born Şêxmûs Hesen, was born in the Mardin/Batman region in 1903. He migrated to Syria with his family in 1914. In his youth, he worked as a shepherd and a laborer, later receiving medrese education. He began writing poetry starting in the 1920s. As one of the most significant poets of Kurdish literature, Cigerxwîn depicted the lives, sufferings, and hopes of the Kurdish people in his works. Throughout his life, he was arrested and exiled for various political reasons. He spent his final years in Sweden, where he passed away in 1984. 

T.Ü.A.B 50*70

Kurdi

Eyşe Şan, di sala 1938’an de li Amedê (Diyarbakır) hat dinyayê. Bavê wê dengbêj bû û ew ji zaroktiyê ve bi stran û klaman re mezin bû. 

Di destpêka jiyana xwe de di şertên dijwar de jiya; zewaca zorê, belengazî û astengên civakî jiyana wê zor kir. Lê paşê bi dengê xwe dest bi hunera stranbêjiyê kir û bi demê re bû yek ji dengên girîng ên muzîka kurdî. 

Wê bi taybetî bi stranên kurdî navdar bû, lê ji ber qedexeyên zimanê kurdî, bi zext û sirgûnê re rû bi rû ma û di sala 1970’an de çû Almanyayê. 

Di jiyana xwe de êş, gurbet û xem di stranên xwe de anî ziman. Di sala 1996’an de li Îzmîrê jiyana xwe winda kir. 

Ew di bîra gelê xwe de wekî “kraliçeya bê tac” ya muzîka kurdî maye.

Türkçe

Ayşe Şan, 1938 yılında Diyarbakır’da doğdu. Dengbêj bir babanın kızı olarak küçük yaşta müzikle tanıştı. 

Zor bir hayat yaşadı; erken yaşta evlendirildi, ekonomik sıkıntılar ve toplumsal baskılarla mücadele etti. Buna rağmen güçlü sesiyle müziğe yöneldi ve zamanla Kürt müziğinin en önemli kadın sanatçılarından biri oldu. 

Kürtçe şarkılar söylediği için baskı gördü ve bir dönem yurt dışında yaşamak zorunda kaldı. Şarkılarında sürgün, acı ve özlem temalarını işledi. 

1996 yılında İzmir’de hayatını kaybetti.

Ayşe Şan, halk arasında “Taçsız Kraliçe” olarak anılan ve Kürt müziğinde derin iz bırakan bir sanatçı olarak hatırlanmaktadır.

English

She lived a difficult life; she was married off at an early age and struggled with economic hardships and social pressures. Despite these challenges, she turned to music with her powerful voice and, over time, became one of the most significant female artists in Kurdish music.

She faced oppression for singing in Kurdish and was forced to live abroad for a period. In her songs, she explored themes of exile, pain, and longing.

She passed away in İzmir in 1996. Ayşe Şan is remembered as an artist known among the people as the “Taçsız Kraliçe” (Uncrowned Queen), who left a profound mark on Kurdish music.

T.Ü.A.B 50*70

Kurdî

Şêx Mıhemed Kerbelayî, di destpêka sedsala 20’an de hat dinyayê û di nav hawîrdora dînî û tasavufî de mezin bû. Ew di ekola Aktepe de, ku yek ji navendên girîng ên zanîn û tasavufê bû, perwerdeya xwe temam kir.

Bi demê re, ew bû alim û mutasawifek ku li ser rêya ruhî û perwerdeya ahlaqî xebitî. Di ders û irşadên xwe de, girîngî da paqijbûna dil, hizir û jiyana di nav rûhê de.

Şeyh Muhammed Kerbelayî di nav civaka xwe de wekî kesekî rûhanî û rêber hate nasîn û şagirtên gelek perwerde kir. Ew di bîra gelê xwe de wekî alim û mutasawifekî hêja maye.

Türkçe 

Şeyh Muhammed Kerbelayî, 20. yüzyılın ilk çeyreğinde yetişmiş önemli bir din âlimi ve mutasavvıftır. Eğitimini, dönemin önemli ilim ve tasavvuf merkezlerinden biri olan Aktepe ekolünde almıştır.

Zamanla hem bir âlim hem de bir mürşid olarak tanınmış; insanlara manevi eğitim vermiş, ahlaki ve ruhsal gelişimi ön planda tutmuştur.

Öğrenciler yetiştirmiş, bulunduğu çevrede saygın bir dini lider olarak kabul edilmiştir. Günümüzde de tasavvufî mirası ve etkisiyle anılmaktadır.

English

Şeyh Muhammed Kerbelayî was a prominent religious scholar and Sufi who emerged during the first quarter of the 20th century. He received his education at the Aktepe school, which was one of the significant centers of knowledge and Sufism of that period.

Over time, he became recognized as both a scholar and a murshid; he provided spiritual guidance to people and prioritized moral and spiritual development.

He trained many students and was regarded as a highly respected religious leader in his community. Today, he continues to be remembered for his Sufi legacy and influence.

T.Ü.A.B 50*70

Di sala 1954 ê li bajarê Şirnexê hatiye dinê. Zankoya mamostetiyê qedandiye. Helbesta wî di kovara Tîrêjê de (yekemîn kovara xwerû bi kurdî û du zaravayî ye li bakur-1979) de hatiye belavkirin. Heta niha helbest û nivîsarên wî di gelek kovar û rojnameyên kurdî de belavbûne; (Nûbûn, Nûdem, Jiyana Rewşen,Nûbihar,Peyv hwd.). Di sala 1999 de bi navê "Kulîna Kulîlkan" kovareke internetî amade kir. Çar hejmar derket. Ev yekemîn kovara internetî li bakur bû. Helbestên wî bi gellek zimanan (tirkî,erebî,spanyolî,ingilîzî,elmanî,frensî,japonî hwd.hatine wergerandin.) Bijarteyek ji helbestên wî bi navê “Min Dîrokî Xom Divê-weşanxaney Balinde,Silêmanî,bi navê “Helbestên Bijarte”,Weşanxaneya Spîrêz li Duhok,hatine çap kirin. Li ser helbesta wî teza doktorayê bi sernavê “Şêwaza Berken Berehî (Şerif Güzel,Zanîngeha Bingolê,2025 ) û bi navê “Estetîka Evîna Welat Di Helbesta Berken Berehî De,(Mehmet Nur Yavuzer) Gotarek hatiye amade kirin.Haikuyên wî bûye mijara teza “Poetikaya Haikuyê di helbesta kurdî/kurmancîde”ya Mazlum Sabaz.Her wiha di gelek kovar û rojnameyan de li ser û li dor helbesta wî gotarên nirxandinê hatine belav bûn e. Li zanîngeha Bilgiyê ya Stenbolê,ya Hekarîyê û çendîn Komeleyên Civakî (li Duhok,Hewlêr) de tevlî konferans û panêlan bû. Hê jî di kovar (Edîtoriya beşa helbestê ya kovara Nûbiharê) û rojnameyên kurdî de nivîskariya xwe didomîne

1954 yılında Şırnak ta dünyaya geldi.İlk şiiri Tîrêj dergisinde (Türkiye de ilk kurmancî/zazakî dergi) yayınlandı.Şimdiye kadar şiir ve yazıları(Nûbûn, Nûdem, Jiyana Rewşen,Nûbihar,Peyv hwd.) yayınlandı.1999 yılında ilk kürtçe internet dergisi “Kulîna Kulîlkan”ı yayına hazırladı.toplam da 4 sayı yayınlandı.Şiirlerinden bir seçki “Min Dîrokî Xom Divê” adıyla Suleymaniye de Balinde yayınevi tarafından basıldı.Yine bir eçkisi “Dilê Di Min Palgeh e Ji İşqê re” adıyla Spirêz yayınevi tarafında Behdînan Kürtçesiyle Duhokta yayıblandı.Şerif Güzel tarafından Bingöl Üniversitesinde “Şêwaza Berken Berehî”adıyla bir doktora tezi,”Estetik Evîna Welat di Helbesta Berken Berehî de”Mehmet Nûr Yavuzer tarafından Mardin Üniversitesi Master tezî ve en son Mazlum Sabaz “Poetîkaya Haikuyê Di Helbesta Kurmancî de “adıyla bir tez de şiirleri değerlendirildi.Bilgi Üniversitesi,Hakkarî Üniversitesi,Duhok ve Erbil de çeşitli konferans ve panellere katıldı.2025 yılında Sine Kurdistan Üniversitesi tarafından Hejar Altın Kalem ödülüyle ödüllendirildi.Şiirleri,Arapça,Japonca,Farsça,Türkçe,Almanca,Fransızca,İspanyolca ve İngilizce gibi çeşitli dillere çevrildi.Halen çeşitlki dergi ve yayınlarda yazmaktadır.

English

He was born in Şırnak in 1954. His first poem was published in the magazine Tîrêj (the first Kurmancî/Zazakî magazine in Turkey). To date, his poems and articles have been published in various journals, including Nûbûn, Nûdem, Jiyana Rewşen, Nûbihar, and Peyv, among others. In 1999, he prepared the first Kurdish internet magazine, “Kulîna Kulîlkan,” for publication; a total of four issues were released. A selection of his poems titled “Min Dîrokî Xom Divê” was published in Suleymaniye by Balinde Publishing. Another selection, “Dilê Di Min Palgeh e Ji İşqê re,” was published in Behdînan Kurdish in Duhok by Spirêz Publishing.

His poetry has been evaluated in several academic works, including a doctoral thesis titled “Şêwaza Berken Berehî” by Şerif Güzel at Bingöl University, a master’s thesis titled “Estetik Evîna Welat di Helbesta Berken Berehî de” by Mehmet Nûr Yavuzer at Mardin University, and most recently, a thesis titled “Poetîkaya Haikuyê Di Helbesta Kurmancî de” by Mazlum Sabaz. He has participated in various conferences and panels at Bilgi University, Hakkari University, Duhok, and Erbil. In 2025, he was honored with the Hejar Golden Pen Award by the University of Kurdistan in Sine. His poems have been translated into various languages, such as Arabic, Japanese, Persian, Turkish, German, French, Spanish, and English. He continues to write for various magazines and publications.

T.Ü.A.B 50*70

Kurdî

Îrfan Amîda helbestvan, nivîskar û werger e.

Di sala 1968’an de li gundê Qesrê, yê girêdayî Mêrdînê ye, hat dinyayê. Li Zanîngeha Dîcleyê, beşa Dîrokê qedand. Di sala 2014’an de li Zanîngeha Artukluyê, di beşa Ziman û Çanda Kurdî de master kir.

Di salên 1991-1992’an de li NÇM’ê (Navenda Çanda Mezopotamyayê) di warê çanda û folklora kurdî de xebitî. Di wê demê de nivîs û helbestên xwe di kovara Rewşen de çap kir.

Helbestên xwe yên bi kurdî (kurmancî) nivîsandine û di pirtûkên Dîmenên Derizî, Nameyên Nabersivin, Şopa Neşûştî û Zaremya de kom kirine. Ji bilî helbestan, romanek bi navê Pêşangeha Sûretan jî weşandî ye.

Ji xeynî helbest û romanê, li gelek malperan û rojnameyên wekî Azadîya Welat, Evrensel û Özgür Gündem nivîsandiye.

Îrfan Amîda di gelek helbestên xwe de balê dikişîne ser rastiya welatê xwe û wê ji aliyê civaknasî û siyasî ve lêkolîn dike. Di helbestên wî de nimûneyên dîrokî û folklorîk gelek caran têne dîtin; lê ev nimûne pir caran ji aliyê şêwazê ve diyar dibin.

Di navbera kes û civakê de paradoks û dijberî jî di helbestên wî de gelek caran xuya dibe. Ev taybetmendî di romanê wî de jî tê dîtin.

Îrfan Amîda ji sala 1994’an ve li Mêrdînê dijî. Wekî emekdar, di têkoşîna çîna karkeran de cih girtî ye û demekê jî serokatiya şaxeya Mêrdînê ya Eğitim-Senê kirî ye.

Türkçe

Îrfan Amîda, şair, yazar ve çevirmen.

1968 yılında Mardin’e bağlı Qesrê köyünde doğdu. Îrfan Amîda, Dicle Üniversitesi Tarih Bölümü’nden mezun oldu. 2014 yılında Artuklu Üniversitesi, Kürt Dili ve Kültürü Bölümü’nde yüksek lisans yaptı. 1991-1992 yılları arasında NÇM’de (Mezopotamya Kültür Merkezi) Kürt kültürü ve folkloru alanında çalıştı. İlk yazılarını ve şiirlerini o dönemde Rewşen dergisinde yayımladı. Kürtçenin Kurmanci lehçesinde yazdığı şiirlerini Dîmenên Derizî, Nameyên Nabersivin, Şopa Neşûştî ve Zaremya adlı kitaplarında topladı. Şiirleri dışında, Pêşangeha Sûretan adlı bir romanı yayımlanmıştır. Şiir ve roman dışında, birçok internet sitesinde ve Azadiya Welat, Evrensel ve Özgür Gündem gazetelerinde yazmıştır. Îrfan Amîda, şiirlerinin çoğunda ülkesinin gerçekliğine dikkat çekip sosyolojik ve siyasi bakımdan ülkesini incelemiştir. Bu bağlamda, tarihi ve folklorik örnekler sık sık şiirlerinde görülmektedir. Fakat bu örnekler, çoğunlukla, biçim bakımından öne çıkar. Birey ile toplum arasında paradoks ve antagonizma da birçok kez Îrfan Amîda’nın şiirlerinde kendini dışa vurur. Amîda’nın romanı da bu bağlamda değerlendirilebilir. Îrfan Amîda, 1994’ten beri Mardin’de yaşamaktadır. Bir emekçi olarak emekçi kesimin mücadelesinde yerini almış ve bir dönem Mardin’de Eğitim-Sen Mardin Şubesi’nin başkanlığını yapmıştır.

English

 Îrfan Amîda is a poet, writer, and translator. He was born in 1968 in the village of Qesrê in Mardin. Îrfan Amîda graduated from the Department of History at Dicle University. In 2014, he completed his master’s degree in the Department of Kurdish Language and Culture at Artuklu University. Between 1991 and 1992, he worked in the field of Kurdish culture and folklore at NÇM (Mezopotamya Kültür Merkezi). He published his first writings and poems during that period in the magazine Rewşen. He collected his poems, written in the Kurmanci dialect of Kurdish, in his books titled Dîmenên Derizî, Nameyên Nabersivin, Şopa Neşûştî, and Zaremya. In addition to his poetry, his novel titled Pêşangeha Sûretan has been published. Apart from poetry and novels, he has written for numerous websites and newspapers such as Azadiya Welat, Evrensel, and Özgür Gündem. In most of his poems, Îrfan Amîda draws attention to the reality of his country and examines it from sociological and political perspectives. In this context, historical and folkloric examples are frequently seen in his poetry; however, these examples mostly stand out in terms of their form. Paradoxes and antagonisms between the individual and society also frequently manifest in Îrfan Amîda’s poetry. Amîda’s novel can also be evaluated within this framework. Îrfan Amîda has been living in Mardin since 1994. As a laborer, he has taken his place in the struggle of the laboring class and served as the president of the Eğitim-Sen Mardin Branch for a period .

T.Ü.A.B 50*70

KurdÎ

 Karapetê Xaço (1900-2005) bi eslê xwe ermenî ye û yek ji nûnerên herî girîng ê kevneşopiya wêjeya devkî ya kurdî (dengbêjiyê), hunermendekî efsanewî ye.

Li Êlihê ji dayik bûye û di temenê xwe yê 105 salî de, ku di sêgoşeya Xerzan û Êrîvanê de derbas bûye, bi sedan kilamên klasîk gotine û bi deng û şêwaza xwe, ji bo çanda kurdî bûye fîgurekî îkonîk."

Türkçe

 Karapetê Xaço (1900-2005), Ermeni asıllı, Kürtçe sözlü edebiyat geleneğinin (dengbêjlik) en önemli temsilcilerinden biri olan efsanevi sanatçıdır. Batman'da doğup, Garzan ve Erivan üçgeninde geçen 105 yıllık ömrüne yüzlerce klasik kılam (uzun hava) sığdırmış, sesi ve üslubuyla Kürt kültürü için ikonik bir figür olmuştur.

English

Karapetê Xaço (1900-2005) is a legendary artist of Armenian descent and one of the most prominent representatives of the Kurdish oral literature tradition (dengbêjlik).

Born in Batman, he fit hundreds of classic kılams (long ballads) into his 105-year life, which spanned the triangle of Garzan and Yerevan, becoming an iconic figure in Kurdish culture through his distinctive voice and style

T.Ü.A.B 70*100

KurdΠ

 Aslîka Qadir di sala 1945'an de li herêma Elegezê ya Ermenistanê ji dayik bûye. Ew yek ji dengên sembolîk ên Radyoya Êrîvanê, dengbêj û hunermendeke navdar a kurdên Qefqasyayê ye.

Piştî ku ji Beşa Ziman û Wêjeya Kurdî ya Zanîngeha Dewletê ya Êrîvanê mezûn bû, di sala 1965'an de li Beşa Kurdî ya Radyoya Êrîvanê dest bi kar kir. Nêzîkî sî salî astengiyên feodal derbas kir û bû yek ji yekemîn jinên hunermend û pêşeng ku di radyoyê de stran gotine.

Qadir a ku bi dengê xwe li erdnîgariyeke berfireh dihate naskirin û bi sedan kilamên kevneşopî li arşîvan zêde kirin, piştî hilweşîna Yekîtiya Sovyetê ji ber qeyranan di salên 1990'î de koçî Almanyayê kir û jiyana xwe li wir domand.

Türkçe

Aslîka Qadir, 1945 yılında Ermenistan'ın Elegez bölgesinde doğmuş, Erivan Radyosu'nun sembolleşen seslerinden biri olan Kafkasya Kürdü ünlü bir dengbêj ve ses sanatçısıdır. Erivan Devlet Üniversitesi Kürt Dili ve Edebiyatı Bölümü'nden mezun olduktan sonra, 1965 yılında Erivan Radyosu Kürtçe Bölümü'nde çalışmaya başlamış ve otuz yıla yakın süre boyunca feodal engelleri aşarak radyoda şarkı söyleyen ilk öncü kadın sanatçılardan biri olmuştur. Sesiyle geniş bir coğrafyada tanınan ve yüzlerce geleneksel kılamı arşivlere kazandıran Qadir, Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından yaşanan krizler nedeniyle 1990'larda Almanya'ya göç etmiş ve yaşamını burada sürdürmüştür.

English

 Born in 1945 in the Elegez region of Armenia, Aslîka Qadir is a renowned Caucasian Kurdish dengbêj and vocalist who became one of the iconic voices of Yerevan Radio.

After graduating from the Department of Kurdish Language and Literature at Yerevan State University, she began working at the Kurdish Department of Yerevan Radio in 1965. Overcoming feudal barriers, she became one of the first pioneering female artists to sing on the radio, where she actively contributed for nearly thirty years.

Renowned across a vast geography for her voice and credited with adding hundreds of traditional kılams to the archives, Qadir migrated to Germany in the 1990s due to the crises following the dissolution of the Soviet Union, and continued her life there.

T.Ü.A.B 50*70

KurdÎ

 Şakiro ku navê wî yê rastî Şakir Denîz e, ji ber taybetmendiya qirika xwe ya bêhempa di nav gel de bi nasnavên 'Şahê Dengbêjan' û 'Kewê Ribatê' tê naskirin. Ew di 25'ê Kanûna Pêşîn a 1936'an de li Agiriyê ji dayik bûye û bûye yek ji hosteyên herî mezin ên wêjeya devkî ya kurdî.

Di temenekî ciwan de bûye şagirtê dengbêjê mezin Resoyê Gopala. Di seranserê jiyana xwe de sirgûn û koçberiyên ku gihîştine herêmên wekî Edene, Mûş û Qereyaziya Erzîromê jiyane.

Hunermendê ku bi bîra xwe ya olağanustu ya ku dikaribû bi rojan bê rawestan kilaman bibêje û bi teknîka xwe ya nefesê ya taybet bi sedan berhem li arşîvan zêde kirin, salên dawî yên temenê xwe li Îzmîrê derbas kirin. Wî di 5'ê Hezîrana 1996'an de, di nav tengasiyên aborî û bi dilşikestina ji ber bêqîmetiya ku ji hunerê re dihate nîşandan, koça dawî kir

Türkçe

 Gerçek adı Şakir Deniz olan ve eşsiz gırtlak yapısı nedeniyle halk arasında "Şahê Dengbêjan" (Dengbêjlerin Şahı) ile "Kewê Ribat" (Rabat Kekliği) unvanlarıyla anılan Şakiro, 25 Aralık 1936'da Ağrı'da doğmuş ve Kürt sözlü edebiyatının en büyük ustalarından biri haline gelmiştir. Genç yaşta büyük dengbêj Resoyê Gopala'nın öğrencisi olmuş, hayatı boyunca Adana, Muş ve Erzurum Karayazı gibi farklı bölgelere uzanan sürgünler ve göçler yaşamıştır. Günlerce aralıksız kılam söyleyebilen olağanüstü hafızası ve kendine has nefes tekniğiyle yüzlerce eseri arşivlere kazandıran sanatçı, ömrünün son yıllarını geçirdiği İzmir'de maddi sıkıntılar ve sanata verilen değerin azlığına duyduğu kırgınlık içinde 5 Haziran 1996 tarihinde vefat etmiştir. 

English

 Şakiro, whose real name was Şakir Deniz, was born on December 25, 1936, in Ağrı. Renowned for his unique vocal structure, he was widely known among the public by the titles 'Şahê Dengbêjan' (King of the Dengbêjs) and 'Kewê Ribat' (The Partridge of Rabat), ultimately becoming one of the greatest masters of Kurdish oral literature.

At a young age, he became a student of the great dengbêj Resoyê Gopala. Throughout his life, he endured exiles and migrations that took him to various regions, including Adana, Muş, and Karayazı in Erzurum.

Gifted with an extraordinary memory that enabled him to sing kılams continuously for days, along with a distinct breathing technique, the artist contributed hundreds of works to the archives. He spent the final years of his life in İzmir, where he passed away on June 5, 1996, amidst financial struggles and a deep sense of sorrow over the lack of appreciation shown for his art.

T.Ü.A.B 50*70

KurdÎ

 Ciwan Haco ku bi eslê xwe ji Mîdyata Mêrdînê ye û ferdekî malbateke qedîm e ku piştî Serhildana Şêx Seîd koçî Sûriyeyê kiriye, di 17'ê Tebaxa 1957'an de li Qamişloyê ji dayik bûye. Ew yek ji hunermendên herî pêşeng e ku awazên kevneşopî yên kurdî bi formên rojavayî re kiriye yek.

Piştî perwerdehiya lîseyê, li Almanyayê li Zanîngeha Ruhr Bochumê sê salan perwerdehiya muzîkolojiyê dît. Wî nefeseke nû, ya ku heta wê demê nedihat zanîn, da muzîka kurdî û tarzên pop, rock, blues û etno-cazê tevlî nav kirin. Hacoyê ku albûmên nemir ên wekî Gula Sor, Leyla û Sî û Sê Gule çêkirine û di sala 2003'yan de li Êlihê (Batman) bi konsereke dîrokî ya vekirî ku bi sed hezaran kes tevlî bibûn di hafizeyan de cih girt, îro jiyana xwe li Swêdê didomîne.

Türkçe

  Aslen Mardin Midyatlı olan ve Şeyh Said İsyanı sonrası Suriye'ye göç eden köklü bir ailenin ferdi olan Ciwan Haco, 17 Ağustos 1957'de Kamışlı'da doğmuş, geleneksel Kürt ezgilerini batı formlarıyla harmanlayan en öncü sanatçılardan biridir. Lise eğitiminden sonra gittiği Almanya’daki Ruhr Üniversitesi Bochum'da üç yıl müzikoloji eğitimi alan sanatçı, Kürt müziğine o döneme kadar alışılagelmişin dışında bir soluk getirerek pop, rock, blues ve etno-caz tarzlarını dahil etmiştir. Gula Sor, Leyla ve Sî û Sê Gule gibi unutulmaz albümlere imza atan, 2003 yılında Batman'da yüz binlerce kişinin katıldığı tarihi bir açık hava konseriyle hafızalara kazınan Haco, günümüzde yaşamını İsveç'te sürdürmektedir.

English

Born on August 17, 1957, in Qamishli, Ciwan Haco is a member of a deep-rooted family originally from Midyat, Mardin, who migrated to Syria following the Sheikh Said Rebellion. He is one of the pioneering artists who blended traditional Kurdish melodies with Western musical forms.

After completing his high school education, he moved to Germany and studied musicology for three years at Ruhr University Bochum. He brought an unprecedented breath of fresh air to Kurdish music by incorporating pop, rock, blues, and ethno-jazz styles.

Having released unforgettable albums such as Gula Sor, Leyla, and Sî û Sê Gule, Haco left a lasting mark on memories with a historic open-air concert in Batman in 2003, attended by hundreds of thousands of people. Today, he resides in Sweden

T.Ü.A.B 50*70